شاید بیش از چند دهه از طرح تئوری‏های رشدی کودکان می‏گذرد، ولیکن هنوز خانواده‏ها با مشکل نحوه تربیت کودکان خود مواجه‏اند.

شاید بیش از چند دهه از طرح تئوری‏های رشدی کودکان می‏گذرد، ولیکن هنوز خانواده‏ها با مشکل نحوه تربیت کودکان خود مواجه‏اند. به نظر آنان کودکان نسبت به گذشته از سرسختی بیشتری برخوردار شده‏‏اند و انتظارات و توقعاتشان به هیچوجه قابل مقایسه با گذشته نیست. آنان حاکمان گذشته‏اند که نه تنها خانه بلکه مهدها، دبستان‏ها، مراکز مشاوره و حتی جامعه را نیز تحت تاثیر مستقیم خود قرار داده‏اند.
به راستی علت تمایز واکنش‏های مزبور در چیست؟ آیا خانواده‏ به نتایجی دست یافته که بر بی‏ثمری روش‏های گذشته اذعان دارد؟ یا این که روانشناسان الگوهای متفاوت و ناهمگنی را توصیه کرده‏اند که با معیارهای جامعه حاضر همخوانی ندارد؟ جواب هر چه باشد ما با مشکلی مواجه شده‏‏ایم که هر روز نیز بر پیچیدگی آن افزوده می‏شود و بر نگرانی سیاستمداران، خانواده‏ها و متخصصان علوم تربیتی می‏افزاید.
به همین منظور روانشناسان برای یافتن علل تغییرات ایجاد شده دست به مطالعات گسترده‏ای زدند تا عوامل موثر در تغییر نگرش تربیتی خانواده‏ها را دریابند.
به نظر آنان 2 عامل عمده علت اصلی تغییرات فعلی است. 1- عوامل درونی خانواده و 2 - عوامل بیرونی خانواده.
هر چند به ظاهر 2 عامل یاد شده متمایز از یکدیگرند، ولیکن اثر تقابلی داشته و مکمل یکدیگرهم هستند. سعی نگارنده نیز بر این است تا در مقاله حاضر به بیان عوامل درونی خانواده پرداخته و به اجمال تغییرات ایجاد شده در رفتارشناسی خانواده را مورد بررسی قرار دهد. تغییراتی که در یکی، دو دهه اخیر بر میزان بروز خودمحوری کودک افزوده و اثرات نامطلوبی را بر بهداشت روانی خانواده وارد کرده است. البته پیش از بیان عوامل درونی موثر بر خودمحوری کودکان باید اضافه کرد که این تنها جامعه و خانواده ایرانی نیست که باچنین مشکلی روبه‏رو است، بلکه پیش از ما نیز کشورهایی همچون هند، چین و ژاپن در فاصله سالهای 1970 تا به امروز با محوریت کودک به عنوان معضلی که می‏تواند حیات ارتباطی و عاطفی خانواده را با مشکل همراه کند به مبارزه برخاسته و آن را نمادی وارداتی از فرهنگ غرب می‏دانستند. به عنوان نمونه عبارت امپراتوران کوچک Le petit empereur)) توسط روانشناسان چینی که قصد توصیف بروز علائم کودک محوری در خانواده‏های چینی را داشتند، وارد فرهنگ روانشناسی شده است.

ادامه مطلب بزودی منشر می شود.

Pars Nikoo   پارس نیکو